Miras Hukuku
Mirasçılık belgesi, mirasın reddi, tenkis, vasiyetnamenin iptali, muris muvazaası ve terekenin paylaşılmasına ilişkin dava takibi ve danışmanlık.
Son inceleme:
Kapsam
Yasal mirasçılık ve miras payları
Altsoy, ana-baba ve büyük ana-baba zümreleri ile sağ kalan eşin miras paylarının belirlenmesi.
TMK m.495 vd.Mirasçılık belgesi
Sulh hukuk mahkemesinden veya noterden mirasçılık belgesi alınması ve belgenin iptali.
TMK m.598Mirasın reddi
Mirasın süresi içinde reddi ve ölüm tarihinde borca batık terekede hükmen ret.
TMK m.605, 606, 609Saklı pay ve tenkis
Saklı payı zedeleyen ölüme bağlı tasarruflar ile sağlararası kazandırmaların tenkisi.
TMK m.505, 506, 560 vd.Vasiyetnamenin açılması ve iptali
Vasiyetnamenin sulh hâkimince açılması; ehliyetsizlik, irade sakatlığı veya şekil eksikliğine dayanan iptal davaları.
TMK m.557–559, 595, 596Muris muvazaası
Mirasbırakanın mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla satış gibi gösterdiği bağışlara karşı tapu iptali ve tescil.
TBK m.19 · 1.4.1974 tarihli YİBKMiras ortaklığı ve paylaşma
Miras ortaklığına temsilci atanması, terekenin paylaşılması ve ortaklığın giderilmesi.
TMK m.640, 642Ölünceye kadar bakma sözleşmesi
Sözleşmenin kurulması, şekil şartı ve sözleşmeden doğan uyuşmazlıklar.
TBK m.611, 612Dava süreci
Mirasçılık belgesi, mirasın reddi ve ortaklığın giderilmesi gibi sulh hukuk mahkemesinin görevine giren işler basit yargılama usulüyle yürütülür. Tenkis, vasiyetnamenin iptali ve muris muvazaası davaları asliye hukuk mahkemesinde yazılı yargılama usulüne göre görülür.
- 1 · TMK m.598Mirasçılık belgesi ve terekenin tespitiMirasçılar ve payları mirasçılık belgesiyle belirlenir; tapu, banka ve araç kayıtları üzerinden tereke tespit edilir.
- 2 · TMK m.606, 609Ret veya kabul değerlendirmesiTerekenin borca batık olup olmadığı değerlendirilir; ret beyanı üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine yapılır.
- 3 · 6325 s. K. m.18/BArabuluculukTereke mallarında ortaklığın giderilmesi istenecekse dava açılmadan önce arabulucuya başvurulur.
- 4 · HMK m.11, 12, 119Dava dilekçesi ve yetkiMirasa ilişkin davalarda mirasbırakanın son yerleşim yeri, taşınmazın aynına ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir.
- 5 · HMK m.266TahkikatTanıklar dinlenir, tapu ve banka kayıtları getirtilir; terekenin değeri ve saklı pay hesabı bilirkişi incelemesiyle belirlenir.
- 6 · HMK m.345, 361İstinaf ve temyizKararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurulabilir; temyiz, kanundaki sınırlara bağlıdır.
Görevli mahkeme ve önemli süreler
| Konu | Görevli mahkeme | Süre |
|---|---|---|
| Mirasçılık belgesi | Sulh hukuk mahkemesi veya noter; belgenin iptali davası asliye hukuk mahkemesi | Belirli bir süre yok; belgenin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir (TMK m.598/3) |
| Mirasın reddi | Sulh hukuk mahkemesi | Ölümün öğrenilmesinden itibaren 3 ay; önemli sebeplerle uzatılabilir (TMK m.606, 615) |
| Tenkis davası | Asliye hukuk mahkemesi | Saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl, her hâlde 10 yıl (TMK m.571) |
| Vasiyetnamenin iptali | Asliye hukuk mahkemesi | Öğrenmeden itibaren 1 yıl; her hâlde iyiniyetli davalıya karşı 10 yıl, iyiniyetli olmayana karşı 20 yıl (TMK m.559) |
| Muris muvazaası (tapu iptali ve tescil) | Asliye hukuk mahkemesi | Belirli bir süreye bağlı değil (Yargıtay uygulaması) |
| Terekenin paylaşılması ve ortaklığın giderilmesi | Sulh hukuk mahkemesi | Paylaşma her zaman istenebilir (TMK m.642); dava öncesi arabuluculuk zorunlu (6325 s. K. m.18/B) |
Miras hukuku makaleleri
Sık sorulan sorular
Mirasın reddi için süre ne kadardır?
Ret süresi üç aydır; yasal mirasçılar için kural olarak mirasbırakanın ölümünün öğrenilmesiyle başlar (TMK m.606). Ret, sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla, kayıtsız ve şartsız yapılır (TMK m.609). Önemli sebeplerin varlığında sulh hâkimi süreyi uzatabilir (TMK m.615).
Mirasçılık belgesi nereden alınır?
Sulh hukuk mahkemesinden veya noterden alınabilir (TMK m.598). Yabancılık unsuru bulunan hâllerde noter belge düzenlemez; bu durumda sulh hukuk mahkemesine başvurulur. Belgenin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir.
Kardeşlerin saklı payı var mı?
Hayır. Kardeşlerin saklı payı 2007 yılında 5650 sayılı Kanunla kaldırılmıştır. Bugün saklı paylı mirasçılar altsoy, ana ve baba ile sağ kalan eştir (TMK m.506).
Muris muvazaası davası hangi süre içinde açılır?
Yargıtay uygulamasında muris muvazaasına dayanan tapu iptali ve tescil davası belirli bir süreye bağlı değildir. Bu davalarda 1.4.1974 tarihli Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı esas alınır; dava asliye hukuk mahkemesinde açılır.
Miras kalan taşınmaz nasıl paylaştırılır?
Mirasçılar anlaşamazsa ortaklığın giderilmesi istenir; dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur (6325 s. K. m.18/B). Hâkim önce aynen bölmeyi değerlendirir, bu mümkün değilse satışa karar verir (TMK m.642, 699). Paydaşların tamamının miras yoluyla edindiği taşınmazlarda ilk artırma, bir defaya mahsus olarak yalnızca paydaş mirasçılar arasında yapılır (İİK m.114/2).
Miras hukukuna ilişkin görüşme talebi
Görüşmeden önce elinizdeki mirasbırakana ait nüfus kaydı, varsa mirasçılık belgesi ve vasiyetname ile tapu, banka ve araç kayıtlarının listesini hazırlamanız süreci kısaltır.