İcra ve İflas Hukuku
İcra takibi, ödeme emrine itiraz, itirazın iptali ve kaldırılması, menfi tespit, haciz ve iflas süreçlerine ilişkin dava takibi ve danışmanlık.
Son inceleme:
Kapsam
İlamsız icra takibi
Bir mahkeme kararına dayanmayan para alacakları için icra dairesinde başlatılan genel haciz yoluyla takip.
İİK m.58 vd.İlamlı icra takibi
Mahkeme kararlarının ve ilam niteliğindeki belgelerin icra dairesi aracılığıyla yerine getirilmesi.
İİK m.24 vd., 32 vd.Kambiyo senetlerine dayalı takip
Çek, bono ve poliçeye dayanan, kısa itiraz süreleri öngörülen özel haciz yolu.
İİK m.167 vd.Takibe itiraz ve itirazın giderilmesi
Ödeme emrine itiraz ile itirazın icra mahkemesinde kaldırılması veya genel mahkemede iptali.
İİK m.62, 67, 68Menfi tespit ve istirdat
Borçlu olunmadığının tespiti ve borçlu olunmayan bir paranın ödenmesi hâlinde geri istenmesi davaları.
İİK m.72Haciz işlemleri
Haciz, haczedilemeyen mallar, konutta haciz ile maaş ve ücret haczi.
İİK m.78 vd., 79/a, 82, 83İhtiyati haciz
Vadesi gelmiş ve rehinle güvence altına alınmamış para alacağının tahsilini güvenceye almak için mahkeme kararıyla haciz konulması.
İİK m.257 vd.Şikâyet
İcra ve iflas dairelerinin kanuna veya olaya uygun olmayan işlemlerine karşı icra mahkemesine başvuru.
İİK m.16İflas ve konkordato
İflasa tabi borçlulara karşı iflas yoluyla takip ile konkordato talebi ve mühlet süreci.
İİK m.43, 154 vd., 285 vd.Dava süreci
İcra takibi, icra dairesine yapılan takip talebiyle başlar ve işlemler büyük ölçüde UYAP üzerinden yürütülür. İlamsız takipte borçlu süresinde itiraz ederse takip durur; alacaklı itirazı icra mahkemesinde veya genel mahkemede giderebilir.
- 1 · İİK m.58Takip talebiAlacaklı, icra dairesine yazılı, sözlü veya elektronik ortamda takip talebinde bulunur; talepte alacak ve takip yolu belirtilir.
- 2 · İİK m.60, 62, 168Ödeme emriBorçluya ödeme emri tebliğ edilir. İlamsız takipte borçlu yedi gün içinde ödeme yapabilir veya icra dairesine itiraz edebilir; kambiyo senetlerinde ödeme süresi on gün, itiraz süresi beş gündür.
- 3 · İİK m.66–68İtirazın giderilmesiSüresinde yapılan itiraz takibi durdurur. Alacaklı, itirazın kaldırılmasını icra mahkemesinden veya itirazın iptalini genel mahkemeden isteyebilir.
- 4 · İİK m.78, 85HacizTakip kesinleşince alacaklı haciz isteyebilir; haciz, alacak ile faiz ve masrafları karşılayacak miktarla sınırlıdır. Haciz isteme hakkı ödeme emrinin tebliğinden itibaren bir yıl geçmekle düşer; itiraz ve dava süreleri bu süreye katılmaz.
- 5 · İİK m.87, 106, 111/bKıymet takdiri ve satışHaczedilen malın değeri belirlenir; alacaklı veya borçlu hacizden itibaren bir yıl içinde satış isteyebilir. Satış, elektronik satış portalında açık artırmayla yapılır.
- 6 · İİK m.138, 140Paraların paylaştırılmasıSatış bedeli alacaklılara ödenir; bedel tüm alacakları karşılamıyorsa icra dairesi sıra cetveli düzenler.
- 7 · İİK m.363Kanun yollarıİcra mahkemesi kararlarına karşı, kanundaki istisnalar ve parasal sınır saklı kalmak üzere, tebliğden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurulabilir.
Görevli mahkeme ve önemli süreler
| Konu | Görevli mahkeme | Süre |
|---|---|---|
| Ödeme emrine itiraz (ilamsız takip) | İcra dairesi | Ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün (İİK m.62) |
| Kambiyo senedine dayalı takipte itiraz ve şikâyet | İcra mahkemesi | Ödeme emrinin tebliğinden itibaren 5 gün (İİK m.168) |
| İtirazın kaldırılması | İcra mahkemesi | İtirazın tebliğinden itibaren 6 ay (İİK m.68) |
| İtirazın iptali davası | Alacağın niteliğine göre genel mahkeme (asliye hukuk, asliye ticaret, iş, tüketici veya sulh hukuk mahkemesi) | İtirazın tebliğinden itibaren 1 yıl (İİK m.67) |
| Menfi tespit ve istirdat davası | Alacağın niteliğine göre genel mahkeme; takibin yapıldığı yer veya davalının yerleşim yeri | Menfi tespit takipten önce veya takip sırasında; istirdat ödemeden itibaren 1 yıl (İİK m.72) |
| İcra dairesi işlemlerine şikâyet | İcra mahkemesi | İşlemin öğrenilmesinden itibaren 7 gün; hakkın yerine getirilmemesi veya sürüncemede bırakılmasında her zaman (İİK m.16) |
İcra ve iflas hukuku makaleleri
Sık sorulan sorular
Ödeme emrine itiraz süresi ne kadardır?
İlamsız takipte itiraz, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine yapılır (İİK m.62). Kambiyo senetlerine dayalı takipte borca ve imzaya itiraz beş gün içinde icra mahkemesine yapılır (İİK m.168).
İtirazın iptali ile itirazın kaldırılması arasındaki fark nedir?
İtirazın iptali davası genel mahkemede, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılır ve alacak genel hükümlere göre ispatlanır (İİK m.67). İtirazın kaldırılması ise icra mahkemesinden altı ay içinde ve yalnızca kanunda sayılan belgelere dayanılarak istenir (İİK m.68). Her iki yolda da koşulları varsa yüzde yirmiden az olmamak üzere tazminata hükmedilir.
İtirazın iptali davasından önce arabulucuya başvurmak gerekir mi?
Alacağın niteliğine bağlıdır. Ticari davalarda (TTK m.5/A) ve işçi ile işveren arasındaki alacak ve tazminat uyuşmazlıklarında (7036 s. K. m.3) itirazın iptali davası için de arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda da dava şartı arabuluculuk uygulanır (HUAK m.18/B).
Maaşın ne kadarı haczedilebilir?
Maaş ve ücret, borçlu ve ailesinin geçimi için gerekli miktar düşüldükten sonra haczedilir; haczedilecek miktar dörtte birden az olamaz ve birden fazla haciz varsa kesintiler sırayla yapılır (İİK m.83). İş Kanunu kapsamındaki işçilerin aylık ücretinin, nafaka alacakları dışında, dörtte birinden fazlası haczedilemez (4857 s. İK m.35).
Hangi mallar haczedilemez?
Ekonomik faaliyeti bedenî çalışmasına dayanan borçlunun mesleği için gerekli eşya, aynı çatı altında yaşayan aile bireylerine ait kişisel eşya, ailenin ortak kullanımındaki tüm ev eşyası ve borçlunun hâline uygun evi haczedilemeyen mallar arasındadır (İİK m.82). Konutta haciz yapılması icra mahkemesinin onayına bağlıdır (İİK m.79/a).
İcra ve iflas hukukuna ilişkin görüşme talebi
Görüşmeden önce icra dosya numarası, ödeme emri veya icra emrinin tebliğ tarihi, takibin dayanağı olan belge (ilam, senet, çek, sözleşme, fatura) ve varsa ödeme belgelerinin listesini hazırlamanız süreci kısaltır.